U bevindt zich op:Professionals Projecten en onderzoeken  Corona Onderzoek Limburg

Corona Onderzoek Limburg

Het Corona Onderzoek Limburg heeft als doel te achterhalen welke factoren hebben bijgedragen aan de verspreiding van Covid-19 in Limburg. Voor het onderzoek stonden 10.001 Limburgers bloed af en vulden een vragenlijst in. Zij vormen een goede afspiegeling van de regionale samenleving, zowel in leeftijdsopbouw, als in spreiding over de provincie. Het onderzoek, uniek in soort en omvang, vond plaats eind 2020. De eindresultaten worden in juni verwacht. Het onderzoek is uitgevoerd door de GGD Zuid Limburg, GGD Limburg-Noord en Maastricht UMC+, in opdracht van de Provincie Limburg.

In de periode tot juni worden nadere analyses gedaan met de verkregen gegevens. Zo zal worden gekeken welke factoren van invloed zijn geweest op de besmetting van mensen en welke rol evenementen zoals carnaval daadwerkelijk hebben gespeeld in de snelheid van de verspreiding van het virus. Deze resultaten worden in juni 2021 verwacht.

Opzet van het onderzoek

Opzet van het onderzoek

Het  Corona  Onderzoek  Limburg is  een  samenwerking  tussen  de  GGD Zuid  Limburg, GGD Limburg-Noord,  Maastricht  UMC+  en  de  provincie  Limburg. Alleen inwoners van Limburg konden zich inschrijven voor het onderzoek.

Geïnteresseerden konden zich vanaf vrijdag 23 oktober online aanmelden. Het maximum van 10.000 deelnemers was binnen enkele uren bereikt. De deelnemers hebben na aanmelding een bevestigingsmail ontvangen met verdere informatie. Binnen een aantal weken na de aanmelding is men gebeld door een medewerker van het callcenter. Van deze medewerker heeft men mondeling informatie over het onderzoek ontvangen én heeft men de mogelijkheid gehad om vragen te stellen. Wanneer er daarna interesse was om met het onderzoek mee te doen, is tijdens het telefoongesprek een afspraak ingepland voor de bloedtest naar antistoffen op een van de locaties (Maastricht, Landgraaf, Urmond of Venlo).

Meedoen aan dit onderzoek betekende één keer naar een locatie van de GGD komen voor een bloedtest naar antistoffen én het invullen van een online vragenlijst. Deelnemers hebben daarna de uitslag van het antistoffen onderzoek ontvangen. 

Voorlopige resultaten

Deze factsheet (PDF) beschrijft de eerste resultaten van het onderzoek naar antistoffen tegen het coronavirus in Limburg. Doel is om inzicht te krijgen in de factoren die hebben bijgedragen aan de snelle verspreiding van het coronavirus in Limburg.

Veel gestelde vragen over antistoffen, besmetting en vaccinatie

Wat betekent het hebben van antistoffen?

Antistoffen zijn eiwitten die in mensen worden gemaakt als reactie op een infectie met een virus. Antistoffen kunnen zich binden aan het virus en deze onschadelijk maken. Antistoffen worden gemaakt door specifieke cellen. Na het onschadelijk maken van het virus door de antistoffen, blijven deze cellen vaak bestaan en vormen dan een soort beschermend geheugen. Het hebben van antistoffen is dus een teken dat u in aanraking bent gekomen met het virus. Bij een nieuwe infectie kunnen ze het virus dan direct onschadelijk maken en verwijderen. Je bent dan immuun voor dat specifieke virus. Hoe lang de antistoffen aanwezig blijven na de eerste infectie en of ze opnieuw gemaakt worden bij een nieuwe infectie moet onderzocht worden. Dit wordt dus ook nog onderzocht voor het coronavirus.

Antistoffen zijn maar één onderdeel van het menselijk afweersysteem. Naast antistoffen zijn er zogeheten T-cellen en geheugencellen. T-cellen zijn witte bloedcellen die proberen de infectie de kop in te drukken, voordat er antistoffen zijn gemaakt. Het lijkt erop dat bij mild verlopende infecties met het coronavirus dit goed lukt. Ten slotte zijn er de geheugencellen. Wanneer het virus een tweede keer binnendringt worden deze geheugencellen geactiveerd, waardoor opnieuw antistoffen en T-cellen worden gemaakt. Hierdoor worden mensen bij een tweede infectie niet of minder erg ziek. Het is nog onduidelijk of het immuunsysteem ook op deze manier werkt bij het coronavirus.

Kan ik opnieuw corona krijgen ook al heb ik antistoffen in mijn bloed?

Ja. antistoffen in het bloed zijn een signaal dat uw immuunsysteem actief is geworden en in verreweg de meeste gevallen kan dit minstens een half jaar, maar waarschijnlijk langer een nieuwe infectie voorkomen. Ondanks de aanwezigheid van antistoffen kunt u in zeldzame gevallen opnieuw besmet raken met het coronavirus, maar vaak verloopt de besmetting dan veel milder. Hoe lang de antistoffen aanwezig blijven na de eerste infectie en of ze opnieuw gemaakt worden bij een nieuwe infectie moet nog onderzocht worden. Het blijft daarom belangrijk om de maatregelen te volgen.

Moet ik mij nog laten vaccineren als ik antistoffen heb?

Ja, de Gezondheidsraad adviseert om mensen die reeds corona hebben doorgemaakt, ook te vaccineren. Het is namelijk niet duidelijk hoe lang bescherming na een eerder doorgemaakte infectie aanhoudt en hoe hoog het antistofniveau moet zijn om ziekte te voorkomen.Vaccineren kan veilig bij mensen die al een infectie met het coronavirus hebben doorgemaakt. 

Wanneer maar 1 vaccinatie?

Op dit moment adviseert het RIVM dat u maar één prik nodig heeft als de infectie (veiligheidshalve) korter dan 6 maanden geleden is ontstaan. Over het meten van antistoffen in het bloed als bewijs voor eerdere infectie is nog discussie. Niet alle bloedtesten zijn even goed. Bij COL is de best beschikbare antistof test gebruikt, maar bij dergelijke bloedtesten in het algemeen ontbreekt nog standaardisatie van kwaliteit. Ook weten we nog niet hoeveel antistoffen bescherming biedt en is niet duidelijk hoe lang geleden de infectie heeft plaats gevonden. Daarom geldt een bloedtest vooralsnog niet als reden om geen 2e vaccinatie te krijgen. Wel een positieve PCR-test of sneltest omdat hierbij het moment van besmetting met grotere zekerheid kan worden vastgesteld. Meer informatie over dit onderwerp leest u hier op de website van het RIVM.

Heeft vaccineren andere bijwerkingen als je al corona hebt gehad?

Nee, je hebt dan wel wat meer kans op bijwerkingen (zoals koorts) binnen één of enkele dagen na vaccinatie, maar ook deze verdwijnen na een paar dagen.

Wanneer wordt ik gevaccineerd?

U wordt opgeroepen voor de vaccinatie op het moment dat u in aanmerking komt voor een vaccin volgens het vaccinatie schema. Meer informatie over dit onderwerp leest u hier op de website van het RIVM.

Veel gestelde vragen over gegevens van het onderzoek

Wordt de uitslag van mijn bloedtest met anderen gedeeld (bijv. het RIVM)?

Nee, de gegevens die voor dit onderzoek zijn verzameld worden niet gedeeld met anderen – ook niet binnen de GGD (zoals bijvoorbeeld bij de teststraten of de vaccinatie faciliteiten). Uw gegevens staan opgeslagen in een speciaal voor dit onderzoek ontwikkelde database. Of u antistoffen tegen het coronavirus heeft is alleen bekend bij de onderzoekers. Om uw privacy te beschermen hebben uw gegevens en uw lichaamsmateriaal een code gekregen. Uw naam en andere gegevens die u kunnen identificeren worden daarbij weggelaten.

Weten jullie hoeveel antistoffen ik precies heb, en kan ik dit opvragen?

Nee, voor de bepaling van de aanwezigheid van antistoffen is een test gebruikt die alleen aangeeft of de antistoffen wel of niet aanwezig zijn in uw bloed op het moment van de bloedafname. Hierdoor kunnen wij niets zeggen over de hoeveelheid antistoffen die zijn aangetoond.

Veel gestelde vragen over betekenis (voorlopige) resultaten

Loop ik extra risico als ik vrienden/familie die net over de grens wonen bezoek?

De voorlopige resultaten geven een eerste aanwijzing dat grensverkeer (naar België en Duitsland) een beperkte rol heeft gespeeld tijdens de verspreiding van het virus in de eerste besmettingsgolf. Hoe groot de kans is om op dit moment besmet te raken wanneer u de grensregio’s bezoekt is niet af te leiden uit dit onderzoek.

De kans om besmet te raken is onder andere afhankelijk van het aantal besmettingen in de regio die u bezoekt. Het blijft daarom belangrijk om de huidige maatregelen en reisadviezen van onze buurlanden op te volgen.

Wat zeggen de resultaten van dit onderzoek over de Limburgse bevolking en over Nederland?

De deelnemers van dit onderzoek vormen een goede afspiegeling van de Limburgse samenleving, zowel in leeftijdsopbouw als in spreiding over de provincie. Het is aannemelijk dat de hoeveelheid antistoffen gevonden in dit onderzoek overeenkomt met de hoeveelheid antistoffen in heel Limburg. Sinds november 2020 zijn veel Limburgers besmet met het coronavirus. Dat betekent dat om een indruk te krijgen van het actuele percentage Limburgers met antistoffen door natuurlijke corona-infectie van begin april 2021 ongeveer 5% bij kan worden opgeteld. Daarnaast is er nog een percentage Limburgers met antistoffen door vaccinatie.

Het aantal deelnemers met antistoffen is niet vergelijkbaar met het geschatte aantal mensen met antistoffen in heel Nederland. De hoeveelheid antistoffen is namelijk afhankelijk van de hoeveelheid infecties/positieve test uitslagen. Dit aantal is niet door heel Nederland hetzelfde en relatief hoog in Limburg.

Wanneer zijn de definitieve resultaten van het Corona Onderzoek Limburg bekend?

Momenteel worden er nadere analyses gedaan met de verkregen gegevens. De uiteindelijke resultaten over welke factoren hebben bijgedragen aan de verspreiding van het coronavirus in Limburg worden in juni 2021 verwacht.

Informatie over gegevensbescherming COL

Informatie over gegevensbescherming COL

Alle gegevens van het Corona Onderzoek Limburg zijn opgeslagen in een speciaal voor dit onderzoek ontwikkelde database. Wij maken hiervoor dus geen gebruik van het landelijke systeem CoronIT of HPZone. Uw gegevens die in het kader van het Corona Onderzoek Limburg zijn verzameld zijn dus niet opgeslagen in de systemen waar het datalek heeft plaatsgevonden, maar in een lokaal systeem ontwikkeld door de GGD Zuid Limburg. Hierdoor kunnen wij garanderen dat deze gegevens veilig zijn opgeslagen. Heeft u nog vragen na het lezen van deze informatie neem dan contact op met het onderzoeksteam, u kunt hiervoor een e-mail sturen naar coronaonderzoeklimburg@ggdzl.nl.

Heeft u vragen met betrekking tot uw gegevens in het kader van testen en bron- en contactonderzoek? Neem dan contact op met de Corona Informatielijn van de GGD Zuid Limburg.

Contact informatie onderzoek

Heeft u nog vragen over het onderzoek dan kunt u een bericht sturen naar:

coronaonderzoeklimburg@ggdzl.nl 

Voor vragen over vaccinatie en antistoffen verwijzen wij naar de Corona Informatielijn GGD Zuid Limburg.