Vaccinaties voor kinderen en jongeren

Kinderen en jongeren tussen 0 - 18 jaar kunnen de volgende vaccinaties krijgen:

• RSV-prik tegen ziekte door het RS-virus.
• Rotavirusvaccinatie tegen rotavirusinfectie. 
• DKTP-Hib-Hepb-vaccinatie tegen difterie, kinkhoest, tetanus, polio, Hib en hepatitis B.
• Pneumokokkenvaccinatie tegen pneumokokkeninfecties.
• BMR-vaccinatie tegen bof, mazelen en rodehond.
• Meningokokken ACWY-vaccinatie tegen meningokokkeninfecties.
• DKT-vaccinatie tegen difterie, kinkhoest en tetanus. 
• HPV-vaccinatie tegen verschillende vormen van kanker door HPV voor jongens en meisjes.
• DTP-vaccinatie tegen difterie, tetanus en polio.

De eerste vaccinatie binnen het Rijksvaccinatieprogramma wordt al tijdens de zwangerschap aangeboden. Vanaf 22 weken zwangerschap kunnen zwangere vrouwen de ’22-wekenprik’ tegen kinkhoest halen. Hierdoor is de baby meteen vanaf de geboorte beschermd tegen deze zeer besmettelijke ziekte. Tijdens het griepseizoen wordt ook de maternale griepvaccinatie aan zwangere vrouwen aangeboden. Daarna worden kinderen tot en met 4 jaar volgens een vast schema gevaccineerd op het consultatiebureau.

Kinderen en jongeren worden automatisch uitgenodigd voor een vaccinatiemoment in de regio:

• Kinderen geboren in 2016 krijgen van het RIVM een uitnodiging voor de HPV-vaccinatie tegen verschillende soorten kanker.
• Jongeren geboren in 2012 krijgen van het RIVM een uitnodiging voor de MenACWY-vaccinatie tegen meningokokkeninfectie.
• Kinderen geboren in 2018 krijgen van het RIVM een uitnodiging voor de BMR-vaccinatie tegen Bof, Mazelen en Rodehond.
• Kinderen geboren in 2021 krijgen van GGD Zuid-Limburg een aparte uitnodiging voor de BMR-vaccinatie en de DKT-vaccinatie. 

Bekijk hier het complete vaccinatieschema (Rijksvaccinatieprogramma).

Meer weten over de vaccinaties?

Download de brochures over de vaccinaties uit het Rijksvaccinatieprogramma (RIVM). De brochures zijn beschikbaar in meerdere talen.

Mijn kind kan niet naar de locatie komen in verband met autisme en/of problemen met grote drukte, wat nu?

Stuur een email naar vaccinatie-jgz@ggdzl.nl. Vermeld hierin de naam en de geboortedatum van je kind. We nemen zo snel mogelijk contact met je op.

Mijn kind vindt het spannend om een vaccinatie te krijgen. Wat kan ik doen? 

Een vaccinatie kan spannend zijn voor je kind, maar ook voor jou als ouder. Dat is heel normaal. We vinden het belangrijk dat je kind zich tijdens de vaccinatie zo prettig mogelijk voelt. Op de vaccinatielocaties zijn aparte ruimtes beschikbaar voor kinderen die het spannend vinden. Onze medewerkers nemen de tijd en leggen rustig uit wat er gebeurt. Daarnaast helpt een goede voorbereiding. Lees voor het vaccinatiemoment de informatiefolder van Prosa of de informatiepagina van het Rijksvaccinatieprogramma door en bereid jezelf en je kind goed voor.

Ik heb een uitnodiging gekregen voor een onderzoek naar Zorgzaam Vaccineren

In het najaar van 2026 vindt in de Westelijke Mijnstreek en Maastricht een onderzoek plaats naar zorgzaam vaccineren bij kinderen die in 2021 zijn geboren. Komt jouw kind hiervoor in aanmerking? Dan word je hierover persoonlijk benaderd.

Meisjes en jongens krijgen een uitnodiging voor de HPV-vaccinatie in het jaar waarin zij 10 jaar worden. Voor een goede bescherming zijn twee vaccinaties nodig. Tussen de eerste en de tweede vaccinatie zit minimaal 6 maanden. Het maakt niet uit als er meer tijd tussen de twee vaccinaties zit. 

Vanaf 1 september 2026: een nieuw HPV-vaccin 

Het nieuwe HPV-vaccin (9-valente) vaccin beschermt tegen 7 typen HPV die kanker kunnen veroorzaken en tegen 2 typen HPV die genitale wratten kunnen veroorzaken. Hierdoor biedt het vaccin een bredere bescherming tegen verschillende vormen van kanker.
Heeft je kind al twee vaccinaties met het 2-valente HPV-vaccin gekregen? Dan heeft je kind geen nieuwe prik nodig. Het 2-valente vaccin biedt al een hoge bescherming tegen de belangrijkste typen HPV die kanker veroorzaken. 

Is het 9-valente vaccin net zo veilig als het 2-valente vaccin?

Ja. Volgens de Gezondheidsraad is het 9-valente vaccin even veilig en effectief als het 2-valente vaccin.

Kan mijn kind eerst een prik krijgen met het 2-valente vaccin en een tweede prik met het 9-valente vaccin?

Ja, dat kan. Er zijn verschillende onderzoeken naar gedaan en in sommige landen is deze combinatie standaard gegeven. Het is veilig en biedt goede bescherming tegen HPV-kanker.

Mijn kind heeft vorig jaar een uitnodiging voor de HPV-vaccinatie ontvangen, maar is toen niet gegaan. Is het mogelijk om alsnog de prik te halen? 

Ja, dat kan. Jongeren kunnen tot 18 jaar gratis een HPV-vaccinatie ontvangen. Stuur een mail naar vaccinatie-jgz@ggdzl.nl met vermelding van je familienaam, voorletters, geboortedatum en woonplaats.

Ik ben al ouder dan 18 jaar maar wil graag een HPV-vaccinatie, kan dat?

In 2023 kreeg iedereen van 19 t/m 26 jaar de mogelijkheid zich kosteloos te vaccineren tegen HPV. Het is op dit moment niet meer mogelijk om in onze regio een gratis vaccinatie te halen. Ben je ouder dan 18 jaar? Dan kun je via de huisarts of via GGD vaccinaties op maat de HPV-vaccinatie halen. Deze vaccinatie is tegen betaling.

Hoe effectief is de HPV-vaccinatie? 

De HPV-vaccinatie voorkomt de meeste gevallen van baarmoederhalskanker. Dat blijkt bijvoorbeeld uit Nederlands onderzoek onder de eerste groep vrouwen die de HPV-vaccinatie konden krijgen en een uitstrijkje konden laten maken. Belangrijkste onderzoeksresultaten:

• 90% minder vaak baarmoederhalskanker onder vrouwen die op hun 16de tegen HPV gevaccineerd waren, dan onder ongevaccineerde vrouwen.
• 80% minder vaak ernstige voorstadia van baarmoederhalskanker (CIN3+) onder deze gevaccineerde vrouwen.

Meer informatie over HPV is te vinden op: 

• rvp.nl/hpv
• onderzoek HPV-vaccinatie

Kinderen krijgen twee keer een BMR-vaccinatie: op de leeftijd van 14 maanden en op 3 jaar. Kinderen geboren tussen 2016 tot en met 2021 krijgen de 2de BMR-vaccinatie op de leeftijd van 5 t/m 9 jaar. Dit komt doordat in 2025 het vaccinatieschema is veranderd. In het BMR-inhaalschema staat wanneer deze kinderen de tweede BMR-vaccinatie kunnen halen. Lees meer over de veranderingen in het vaccinatieschema. 

Waarom krijgen kinderen de vaccinatie tegen mazelen pas vanaf 14 maanden? 

Vanaf 14 maanden werkt de vaccinatie tegen mazelen het beste. Er zijn dan geen antistoffen van de moeder meer die de werking van het vaccin verminderen. Ook reageert het afweersysteem sterker op het vaccin als je kind de eerste vaccinatie ná 12 maanden krijgt. Dit heeft te maken met de rijping van het afweersysteem. De vaccinatie beschermt dan beter.

Mijn kind is te vroeg geboren. Wanneer kan mijn kind een BMR-vaccinatie krijgen?

Kinderen die te vroeg geboren zijn, krijgen de vaccinatie aangeboden met 14 maanden. 

Kan mijn kind de tweede vaccinatie tegen mazelen eerder krijgen?

Nee, dat kan niet. De eerste vaccinatie tegen mazelen geeft al een goede bescherming (95%). De tweede vaccinatie is bedoeld voor de kleine groep kinderen waarbij de eerste vaccinatie niet goed genoeg werkt. Het is niet bekend welke kinderen dat precies zijn. Daarom krijgen alle kinderen een tweede vaccinatie aangeboden.

Kan ik mijn kind eerder laten vaccineren als ik op vakantie ga naar het buitenland?

Is je kind: 

• ouder dan 6 maanden,
• jonger dan 14 maanden,
• en ga je naar het buitenland?

Overleg met het consultatiebureau of een reizigersvaccinatiebureau. In sommige landen komt mazelen veel voor. Om je kind op tijd te beschermen, kan de eerste BMR-vaccinatie soms eerder worden gegeven. Krijgt je kind de vaccinatie voor de 1e verjaardag? Dan is later nog een extra vaccinatie nodig, zodat je kind goed beschermd is. Het vervroegen van de tweede BMR-vaccinatie is niet nodig als je naar het buitenland reist.

Vanaf het najaar van 2025 kunnen baby's via het Rijksvaccinatieprogramma een prik krijgen tegen het RS-virus. Dit virus komt vooral in de herfst en winter voor en kan luchtweginfecties veroorzaken. Voor sommige baby's kan dit ernstig zijn. Daarom krijgen alle baby's die geboren zijn op of vanaf 1 april 2025 deze bescherming aangeboden.

Wat is het RS-virus?

Het RS-virus lijkt op een gewone verkoudheid. Voor pasgeboren baby’s kan het gevaarlijk zijn. Sommige baby’s worden erg ziek en moeten opgenomen worden in het ziekenhuis.

Waarom is bescherming tegen het RS-virus met de RSV-prik belangrijk?

De RSV-prik bevat antistoffen die je baby beschermen tegen een ernstige infectie door het RS-virus. De prik werkt ongeveer vijf maanden. Omdat het virus vooral in de herfst en winter voorkomt, is het belangrijk dat de prik op het juiste moment wordt gegeven.

Afgelopen winter werden in Limburgse ziekenhuizen minder kinderen opgenomen met het RS-virus dan in voorgaande jaren. De daling lijkt een direct gevolg te zijn van de RSV-prik. 

Voor wie is de RSV-prik?

Baby’s die op of na 1 april 2025 zijn geboren, kunnen deze prik in hun eerste levensjaar krijgen. Ouders van deze baby’s worden hier door de JGZ over geïnformeerd. 

Wanneer krijgt mijn baby de RSV-prik?

Dit hangt af van de geboortedatum:

• Baby’s geboren tussen 1 oktober en 1 april krijgen de RSV-prik tijdens het eerste huisbezoek door de jeugdverpleegkundige.
• Baby’s geboren tussen 1 april en 1 oktober krijgen de RSV-prik vlak voordat het RSV-seizoen begint, in een speciale periode van zes weken. Afhankelijk van welke maand jouw baby geboren is, wordt de RSV-prik bij al een bestaande afspraak gegeven of wordt er een nieuwe afspraak gemaakt. Hier krijgen ouders vanzelf bericht over van de JGZ.

Wat zijn de bijwerkingen van de RSV-prik? 

De RSV-prik is veilig en geeft bijna nooit bijwerkingen. Soms krijgt je baby wat verhoging of huiduitslag. Deze bijwerkingen zijn meestal mild en snel weer over.

Meer informatie

Wil je meer weten? Kijk op de website van het RIVM.

• RS-virus
• De prik

Het RIVM organiseert het Rijksvaccinatieprogramma in Nederland. De Jeugdgezondheidszorg (JGZ) voert dit rijksvaccinatieprogramma uit en legt vast welke vaccinaties kinderen en jongeren krijgen. Met jouw toestemming wisselen de JGZ en het RIVM de vaccinatiegegevens van jouw kind uit samen met de persoonsgegevens.

Hoe vragen wij toestemming?

• via een brief
• tijdens een afspraak bij de JGZ
• voorafgaand aan een vaccinatie
• via MijnKinddossier

Wie mag toestemming geven?

Degene met het gezag over het kind mag toestemming geven. Meestal zijn dat de ouders of verzorgers, maar soms is dat iemand anders. Vanaf 12 jaar telt de mening van jongeren mee. Vanaf 16 jaar hoeven alleen jongeren toestemming te geven.

Ieder kind kan gratis alle vaccinaties uit het Rijkvaccinatieprogramma krijgen bij de Jeugdgezondheidszorg. Ook als er geen toestemming is voor de uitwisseling van vaccinatiegegevens met persoonsgegevens.

Waarom is toestemming belangrijk?

Als er toestemming is gegeven weet het RIVM welk kind op welk moment een vaccinatie heeft gekregen. Eventueel kan het RIVM dan een herinnering sturen voor een bepaalde vaccinatie. Ook kunnen ouders en jongeren een vaccinatiebewijs opvragen bij het RIVM. Dit kan later van belang zijn als voor werk of reizen bepaalde vaccinaties verplicht zijn of geadviseerd worden.

Als er een infectieziekte uitbreekt, is het heel belangrijk om te weten hoeveel mensen beschermd zijn. Dan kan het RIVM goed inschatten of er kans is op verspreiding en of speciale maatregelen nodig zijn.

Meer informatie

• Informatiefolder
• www.Rijksvaccinatieprogramma.nl/jouw-toestemming
• Video Toestemming uitwisselen gegevens Rijksvaccinatieprogramma
• Infographic Gevolgen van wel en geen toestemming geven

Vragen

Bel naar 088 - 880 50 44 of mail naar infoJGZ@ggdzl.nl.

Voor vragen over de vaccinatiegegevens kun je contact opnemen met de Dienst Vaccinvoorziening en Preventieprogramma's in jouw regio. Als je hiervoor toestemming hebt gegeven kun je met behulp van je DigID ook vaccinatiegegevens raadplegen via MijnRIVM.